Bywgraffiad

Rydw i'n 60 mlwydd oed ac yn wreiddiol o Harlech, Gwynedd, ond nawr yn byw yng Ngwersyllt ger Wrecsam, hefo fy ngwraig Gwenfair. Mae ganom ddwy ferch a phedwar o wyrion ac wyresau.

Cefais fy addysg yn Ysgol Ardudwy, Harlech, ac wedyn ym Mhrifysgol Met Caerdydd yn astudio Gwyddoniaeth Feddygol. Fues yn gweithio wedyn i Awdurdod Iechyd Swydd Gaer fel gwyddonydd yn yr hen Ysbyty'r Ddinas yng Nghaer.

Yn 1978, gadewais y Gwasanaeth Iechyd ac ymuno a Heddlu Gogledd Cymru lle cychwynnais ar fy ngyrfa yn ôl yn sir Feirionnydd yn Nhywyn, am ddwy flynedd, a lle y cyfarfu a fyn ngwraig Gwenfair. Yn dilyn ein priodas buom yn byw ac yn gweithio yn Abergynolwyn cyn symud i Goedpoeth, Wrecsam. Tra yng Nghoedpoeth cwblheais gwrs hyfforddiant i fod yn dditectif.

Ym mis Tachwedd 1985, fe'm dyrchafwyd i fod yn Rhingyll yn Rhiwabon, sef pencadlys i ardal eang lle roeddwn i ac eraill yn gyfrifol am ymateb i alwadau 24/7 a hefyd edrych ar ôl carcharorion a chelloedd yn Rhiwabon a Llangollen.

Yn gynnar yn 1987, cefais swydd fel Ditectif Ringyll gyda'r Adran Cudd-wybodaeth Ranbarthol ym Manceinion (drws nesa i Old Trafford a White City). Roedd y chwech ohonom yn cynrychioli'r chwe heddlu yn rhanbarth y Gogledd Orllewin ac roeddem yn gyfrifol am gydweithio rhwng y rhanbarth ar heddluoedd unigol i ymateb a throseddwyr oedd yn troseddu ar draws ffiniau.

Dychwelais yn ôl i Ogledd Cymru ar ddiwedd 1990, ac i Ruthun fel Rhingyll mewn iwnifform. Dyma'r lle gorau erioed i weithio gyda digon yn digwydd yn arbennig ar noson olaf flwyddyn lle'r oedd hi'n gallu bod 'fel ffair' o brysur.

Ar ôl tair blynedd yn Rhuthun es i Rosllannerchrugog lle bues yn brysur iawn yn delio hefo nifer o ddigwyddiadau difrifol. Yn dilyn anaf yn y gwaith symudais i'r pencadlys yn Bae Colwyn fel rhan o dîm oedd yn cynllunio sustem gyfathrebu newydd. Roedd yr hen un yn dibynnu ar un stafell reoli fawr yn y pencadlys a 23 o unedau eraill i ateb ffonau. Newidiwyd hyn i dair ystafell reoli gyda'r canlyniad fod nifer fawr mwy o alwadau yn cael ei hateb nad oedd cynt. Penderfynwyd yn ddiweddarach mynd yn ôl i un stafell reoli ond mae dal fethiannau wrth ateb ffonau mewn modd amserol. Yn dilyn hyn gweithies ar y prosiect gyfathrebu digidol sef 'BT Airwave' sustem sydd yn dal i fodoli heddiw.

Arhosais wedyn yn y pencadlys fel Ditectif Arolygydd dros dro lle roeddwn yn gyfrifol am Strategaeth Droseddol ac wedyn am Ofal Plant a gweithredais argymhellwn adroddiad Sir Ronald Waterhouse, Lost in Care, i gam-drin plant yng nghartrefi gofal plant yng Ngogledd Cymru. Wedyn es i nôl i'r Ystafell Reoli fel Arolygwr.

Ar gael fy nyrchafu yn Arolygydd, dychwelais i'r dwyrain lle bues yn gweithio yn Rhosllannerchrugog, Wrecsam ar Wyddgrug gyda chyfrifoldeb dros weithrediadau, y celloedd a chwynion yn erbyn yr Heddlu gyda thîm o Arolygwyr eraill.

Yn ystod fy 30 mlynedd o wasanaeth gyda Heddlu Gogledd Cymru, fe dderbynies HNC mewn Astudiaethau'r Heddlu, BSc (Hons) gan y Brifysgol Agored ag M.A.. o Brifysgol Keele.

Ddaru fi hefyd wasanaethu hefo Ffederasiwn yr Heddlu am nifer o flynyddoedd yn y Gogledd ac wedi bod yn gyn Cadeirydd ac Ysgrifennydd adran Rhingyllod ac Arolygwyr.

Ymddeolais o Heddlu Gogledd Cymru ym mis Ionawr 2008, ac etholwyd fi yn Gynghorydd Plaid Cymru dros Orllewin Gwersyllt ar Gyngor Sir Wrecsam ac
fe'n ail etholwyd yn 2012.

O 2008 i 2012 roeddwn yn gyfrifol dros Wasanaethau Cymdeithasol Plant ac yn aelod o'r Bwrdd Gweithredol.

Ers 2012, dwi wedi cadeirio Pwyllgor Craffu Addysg Gydol Oes Wrecsam a Chyngor Iechyd Gogledd Cymru (Ardal Wrecsam) ac yn gyn aelod o Awdurdod Tan Gogledd Cymru

Tu allan i fy ngwaith a gwleidyddiaeth mae fy amser sbâr yn cael ei gymryd fyny gyda fy ŵyr ac wyresau a Chlwb Pêl Droed Wrecsam. Dwi'n hoff o 'galifantio' a thrio gwella fy ffitrwydd ar gyfer yr ymgyrch.